Witlof, een populaire groente in de Nederlandse keuken

Witlof, ook wel wit loof genoemd, is een bladgroente met een van nature iets bittere smaak. De groente wordt in het donker geteeld. Hierdoor wordt de aanmaak van chlorofyl beperkt en behoudt het de lichte kleur. 

De krop, die je zowel rauw als gekookt kunt eten, bevat een diversiteit aan voedingsstoffen. De bitterstoffen in witlof dragen bovendien bij aan een gezonde spijsvertering.

In dit artikel lees je alles over deze unieke groente.

Anniek Ebbers

Geschreven door Anniek Ebbers, Diëtist en PsycholoogBSc Gezondheidspsychologie, BSc Voeding en diëtiek

Witlof is een variëteit van de wilde cichorei

De herkomst 

Witlof is een variëteit van de wilde cichorei. Het is al een paar eeuwen oud, maar werd oorspronkelijk voornamelijk gebruikt als veevoer. De huidige toepassing werd pas in de 19e eeuw bedacht in Brussel. Hier ontdekten ze dat de bladeren eetbaar zijn wanneer de groente onder donkere omstandigheden groeit.

Wist je dat...

...witlof vanwege zijn oorsprong in Brussel ook wel ‘Brussels lof’ wordt genoemd?

De witlofteelt vindt plaats in het donker, om te voorkomen dat de bladeren onder invloed van licht een groene kleur en erg bittere smaak krijgen. De krop van de witlof groeit boven de grond. Onder de grond bevindt zich een lange, dikke wortel. 

Na de Brusselse ontdekking van de nieuwe ‘verbouwingsvorm’, verplaatste de teelt tijdens de Eerste Wereldoorlog hoofdzakelijk naar Frankrijk. Inmiddels wordt witlof in meerdere landen verbouwd, waaronder in Nederland. 

Wist je dat...

...witlof in twee stappen groeit? Eerst worden de wortels geteeld. Wanneer deze volgroeid zijn, worden ze geoogst en verhuisd naar zogenaamde trekbakken. Hierin groeien ze verder op water dat is verrijkt met voedingsstoffen. Op de wortels ontstaat het begin van een stronkje. Een week of drie later is de witlof klaar voor de oogst.

Witlofseizoen

Witlof is van oorsprong een echte wintergroente. Tegenwoordig wordt het het hele jaar door geteeld, waardoor het bijna altijd verkrijgbaar is. De witlof in de Nederlandse supermarkten komt uit Nederland, België, Spanje en Italië. 

De voedingswaarden

Witlof bevat veel voedingswaarden, die een positief effect hebben op je gezondheid. De volgende voedingswaarden vind je terug in 100 gram van deze groente:

  • 13 kcal
  • 1,3 gram eiwitten
  • 1,3 gram vezels
  • 1,1 gram koolhydraten
  • 0,2 gram vetten

Witlof zit ook boordevol gezonde micronutriënten, zoals:

  • Koper: 16,67% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH)
  • Vitamine C: 14% van de ADH
  • IJzer: 8,75% van de ADH
  • Vitamine B11 / Foliumzuur: 6,67% van de ADH
  • Kalium: 5,43% van de ADH
Wist je dat...

...witlof een populaire groente is onder Nederlanders? Wij eten er gemiddeld maar liefst drie kilo per jaar van! Ook in België en Frankrijk wordt het regelmatig geserveerd. In andere landen is deze groente een stuk minder geliefd.

Hoe gezond is witlof nou eigenlijk?

Is witlof gezond?

We eten er met zijn allen behoorlijk veel van, maar hoe gezond is witlof nou eigenlijk? De smaak verraadt al dat er de nodige bitterstoffen in de blaadjes zitten. Deze bitterstoffen bevorderen de uitscheiding van maagzuur en gal door je lichaam, wat een positieve werking heeft op je spijsvertering.

De bitterstoffen hebben ook een ondersteunende werking op je lever. Volgens onderzoek gaat het ook parasieten in het spijsverteringskanaal tegen. Daarnaast bevat het de vezel inuline. Dit kan een voedingsbron zijn voor goede darmbacteriën. Witlof draagt dus op verschillende manieren bij aan een gezonde spijsvertering.

De groente is ook rijk aan foliumzuur. Dit heeft een gunstig effect op je darmflora en bevordert een gezonde zwangerschap. De mineralen in witlof zorgen voor een goede vochtafdrijving. 

Tip

Witlof bevat een relatief grote hoeveelheid vitamine C, dat erg goed is voor je weerstand. Voeg regelmatig witlof toe aan je voedingspatroon, om bij te dragen aan een sterk immuunsysteem.

Allergisch voor witlof

Sommige mensen zijn allergisch voor stoffen genaamd sesquiterpeenlactonen. Deze komen voor in bloemen, planten en groentes van de composietenfamilie. Tot deze familie behoren veel snijbloemen, zoals chrysanten en zonnebloem, maar ook groenten als andijvie, sla en witlof. 

je kan bij een allergie voor witlof eczeem krijgen

Als je allergisch bent voor composieten, kan contact met deze plantensoorten eczeem veroorzaken. Met name bij het snijden van witlof ontstaat intensief contact met de sesquiterpeenlactonen waarvoor je allergisch bent. Tijdens het snijden bestaat dan ook de grootste kans op het ontstaan of verergeren van eczeem. 

Tip

Krijg je eczeem-achtige symptomen of wordt je eczeem erger nadat je witlof hebt bereid? Neem dan contact op met je huisarts.

Witlof bereiden

Witlof klaarmaken kan op meerdere manieren. Iedereen kent wel de klassieke schotel van witlof met ham en kaas uit de oven, maar er is nog veel meer mogelijk! Je kunt het witte loof koken of roerbakken, maar het is ook erg lekker om rauw door een salade te doen. 

Niet iedereen kan de bittere smaak van de groente waarderen, maar als je het op de juiste manier klaarmaakt, hoeft dit geen obstakel te zijn.

Was je witlof van tevoren goed

Voorbereiding

Om witlof te bereiden, dien je het allereerst af te spoelen en eventuele bruine bladeren te verwijderen. Het onderste stukje van de stronk snijd je eraf. Vervolgens kun je de stronken halveren, de kern verwijderen en de witlof in stukken snijden.

Witlof koken

Door gekookte witlof te maken, verminder je de typerende bittere smaak van de groente flink. Wanneer je je kinderen graag witlof wilt laten eten, is koken dus een slimme manier om het aantrekkelijker voor ze te maken.

Hoelang je witlof moet koken is afhankelijk van hoe je de witlof gesneden hebt. Kleingesneden witlof kook je zo’n 12 minuten, halve stronken een paar minuten langer. Voeg de witlof pas aan het water toe als het kookt.

Tip

Voor kinderen die niet van de bittere smaak houdt scheelt het ook als je de kegelvormige kern eruit snijdt. Deze is namelijk nog wat bitterder dan de rest van de stronk.

Witlof roerbakken

Witlof roerbakken is misschien niet het eerste waar je aan denkt, maar het is een erg lekkere manier om deze groente te bereiden! Je hoeft het maar een paar minuten te wokken. Combineer het met ingrediënten als paprika, tofu, spekjes of champignons en je hebt snel een smakelijke en voedzame maaltijd op tafel!

Ook rauw is witloof erg lekker

Witlof rauw eten

Ook rauw is witloof erg lekker. Denk bijvoorbeeld aan een witlofsalade voor bij de barbecue. Snijd de witlof in stukken en voeg toe aan een zomerse salade met bijvoorbeeld mandarijn, appel, rauwkost en rozijnen. 

Witlof bewaren

Je bewaart witlof het beste op een koele, donkere plek. De groentelade van je koelkast is hiervoor heel geschikt. Als de witlof te veel licht krijgt, zullen de blaadjes namelijk alsnog gaan verkleuren. Ook wordt de smaak dan bitterder. Zijn de bladeren toch verkleurd? Verwijder dan de buitenste bladeren voor gebruik, de rest van de witlof smaakt nog prima!

Bericht bewaren
Beoordeel
Anniek Ebbers

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant

rode kool vitaminebom

Rode kool, een gezonde én betaalbare groente

Denk jij bij deze groente ook direct vroeger? Op zondagen maakte oma vaak rode kool met appel. Deze specialiteit werd tr...

witte kool

Witte kool, de grijze muis onder de groenten

Witte kool is een typische wintergroente met een wat stoffig imago. Maar is dat wel terecht?  De groente is niet a...

stroopwafel

De stroopwafel: alles wat je wilt weten over deze populaire Nederlandse lekkernij

De stroopwafel is met een lichtbruine knapperige buitenkant, gouden en stroperige binnenkant en heerlijke geur een ware ...

andijvie

Andijvie: De Voordelen, Voedingswaarde en Recept Inspiratie

Andijvie is vooral bekend van de stamppot, maar er is nog zoveel meer mogelijk met deze groente. Van bakken tot stomen e...

Koolrabi Gezond

5 Belangrijkste redenen om vaker koolrabi te eten (inclusief bereidingstips)

Als je nog niet bekend bent met de smaak en vele toepassingen van koolrabi, lees dan snel verder. In dit artikel lees j...

Toon meer (165)