Moe, vermoeid of energieloos? Deze tips gaan je helpen

Ken je dat? Je wordt wakker en voelt je allesbehalve uitgerust. Dan ben je niet de enige. Bijna 5 miljoen Nederlanders heeft regelmatig last van vermoeidheid

In dit artikel delen we praktische tips die je helpen om je vermoeidheid te verslaan, zodat je weer fris de dag door kunt komen! 

Gezondheidswetenschapper en Voedingsdeskundige Gerdy Beelen

Geschreven door Gerdy Beelen, Gezondheidswetenschapper & Eigenaar LITE LeefstijladviesBSc Health and society, HBO niveau Voedingsdeskundige

vermoeidheid geen concentratie

Wat zijn de symptomen van vermoeidheid?

Wanneer je te weinig energie hebt dan heb je daar de hele dag last van. Je kunt je niet goed concentreren, je bent prikkelbaar en je vormt een gevaar in het verkeer. 

Je vaak uitgeput voelen kan verschillende oorzaken hebben. Het is belangrijk om je vermoeidheid bij de kern aan te pakken. Je moeheid kan namelijk in 95% van de gevallen verholpen worden. 

Moeheid kun je ook omschrijven als een gebrek aan energie. Maar er zijn meer kenmerken bij vermoeidheid. Hieraan kun je je vermoeidheid herkennen:

  • Lusteloosheid
  • Uitgeput gevoel
  • Gebrek aan motivatie
  • Spierzwakte
  • Prikkelbaarheid
  • Duizeligheid
  • Geen zin in seks
  • Hoofdpijn
  • Slaperigheid
  • Gebrek aan concentratie

Praktische tips om je vermoeidheid te verslaan

Het is belangrijk om te weten dat het abnormaal is om je de hele tijd uitgeput te voelen. Je kunt je moe voelen door zowel fysieke als mentale oorzaken. 

Zo kun je vermoeid zijn door stress, een depressie, een traag werkende schildklier, te weinig lichaamsbeweging of hormonale schommelingen. Maar ook je eetpatroon, slaapritme, medicatie, cafeïne gebruik, een vitaminetekort en het chronisch vermoeidheidssyndroom kunnen je moeheid veroorzaken. 

Kijk welke oorzaak op jou van toepassing kan zijn en kom erachter wat je kunt doen om je vermoeide gevoel tegen te gaan.

Vrouw is moe

Oorzaak 1 - Vermoeidheid door stress  

Wanneer je stress ervaart komen er stresshormonen vrij, zoals cortisol, adrenaline en noradrenaline. Zolang deze hormonen in je lichaam worden aangemaakt, blijf je in de overlevingsmodus staan.

In deze modus gaan je hartslag en ademhaling omhoog, zodat je extra alert bent. Je kunt je voorstellen dat je je hier op den duur erg moe door kunt voelen. 

Wanneer je stress ervaart en je daardoor vermoeid voelt, kun je gebruik maken van de volgende 4 tips:

  1. Gebruik ontspanningstechnieken.
    Denk hierbij aan yoga of meditatie. Onderzoek laat zien dat je als je dagelijks slechts 15 minuten aan yoga doet je je stressgevoelens al kunt verminderen.
  2. Beweeg.
    Kom lekker in beweging. Dagelijkse lichaamsbeweging vergroot je gevoel van welzijn en kan ervoor zorgen dat je je minder gestresst gaat voelen.
  3. Ga op een vaste tijd naar bed.
    Ga elke avond op hetzelfde tijdstip naar bed. Kun je moeilijk slapen als je gestrest bent? Het is dan belangrijk dat je op een vaste tijd naar bed gaat. Door een vaste bedtijd aan te houden, breng je namelijk je slaapritme op gang.
  4. Zoek naar de bron van je stress.
    En onderneem stappen om deze problemen op te lossen. Als je baan je bijvoorbeeld stress geeft, is het misschien tijd om een ​​nieuwe baan te zoeken of wat tijd vrij te nemen.
Tip

Weet je niet waarom je je de hele tijd gestrest voelt? Of lukt het je niet om deze problemen alleen op te lossen? Het kan dan heel nuttig zijn om met je huisarts of je psycholoog te praten.

vermoeidheid depressie

Oorzaak 2 - Moeheid door depressie

Wanneer je depressief bent kan er sprake zijn van een tekort aan het gelukshormoon serotonine.

Heb je een tekort? Dan kun je je somber en futloos gaan voelen. Je voelt je al moe voordat je je bed uit komt, je ziet tegen alles op en hebt de neiging om in bed te blijven liggen.

Wat kun je doen wanneer je je moe voelt door depressie? En wanneer je probeert te herstellen van een depressie? Onderstaande 3 punten zijn hierbij heel belangrijk:

  1. Zorg voor structuur.
    Geef structuur aan je dag. Sta elke dag op dezelfde tijd op en kies vaste eetmomenten. 
  2. Probeer actief te blijven.
    Heb je de neiging om de hele dag in bed te blijven liggen? Probeer toch een blokje om te gaan of met een vriend af te spreken.
  3. Trek op tijd aan de bel.
    Het kan ontzettend moeilijk zijn om te herstellen van een depressie. Als je er zelf niet uit komt, neem dan contact op met je huisarts of een psycholoog.
Moe door weinig beweging

Oorzaak 3 - Moe door te weinig beweging 

Je lichaam is ervoor gemaakt om te bewegen. Wanneer je erg vermoeid bent heb je waarschijnlijk weinig zin om iets te gaan doen. Het klinkt wat tegenstrijdig, maar juist door meer te bewegen zul je je minder moe voelen.

Beweeg minimaal 30 minuten per dag en meer is beter. Je zult je minder moe voelen als je dat doet. 

Tip

Vind een manier van bewegen die bij jou past. Ga bijvoorbeeld wandelen, fietsen of zwemmen. Of neem proeflessen bij de sportschool in de buurt. Wellicht ontdek je een leuke nieuwe manier van beweging.

Oorzaak 4 - Vermoeid door een traag werkende schildklier

Je schildklier maakt hormonen aan regelt zo je stofwisseling. Wanneer je schildklier te traag werkt heet dat hypothyreoïdie. Er worden dan minder hormonen aangemaakt. Dit resulteert in een moe en sloom gevoel. 

Ga langs bij je huisarts als je vermoedt dat je schildklier de oorzaak is. Daar kun je bloedonderzoek laten doen. Hieruit kan blijken of je een trage schildklier hebt. Als dit het geval is, kun je medicijnen krijgen die schildklierhormonen aanmaken. Hierdoor zul je je uiteindelijk minder uitgeput gaan voelen. 

vermoeidheid hormonale schommelingen

Oorzaak 5 - Vermoeidheid door hormonale schommelingen

Een verstoorde hormoonhuishouding ontstaat als je te veel of juist te weinig van een hormoon aanmaakt.

Hormoonschommelingen kunnen veroorzaakt worden door verschillende factoren, zoals veel stress of een ongezond eetpatroon. Een disbalans kan voor moeheid zorgen. 

Wat kun je doen aan je vermoeidheid bij hormonale schommelingen? 3 praktische tips om je hierbij te helpen:

  1. Eet gezond en gevarieerd.
    Je hormonale klachten kunnen hierdoor afnemen.
  2. Vermijd voedingsmiddelen die hormonen bevatten.
    Denk hierbij aan producten die van dieren afkomstig zijn, zoals vlees, eieren en melk.
  3. Beweeg voldoende.
    Zorg dat je elke dag minimaal 30 minuten matig intensief beweeg. Denk aan fietsen, ramen lappen of wandelen. 
vermoeid door bloedarmoede gapen

Oorzaak 6 - Moe door bloedarmoede

Als je bloedarmoede hebt, zit er te weinig ijzer in je bloed. Daardoor kunnen je rode bloedcellen te weinig zuurstof naar je weefsels vervoeren. Omdat er minder zuurstof vervoerd wordt, kun je je erg moe gaan voelen. 

Zorg in dit geval dat je voldoende ijzer en vitamine C binnenkrijgt. Door vitamine C neemt je lichaam ijzer namelijk beter op.

Tip

IJzer vind je in vlees, bruine bonen, linzen, groene bladgroente, haring, gedroogde abrikozen en noten. Vitamine C vind je bijvoorbeeld in een sinaasappel of kiwi. 

vermoeidheid door verkeerd eetpatroon

Oorzaak 7 - Vermoeid door een verkeerd eetpatroon

Je dieet heeft een grote invloed op hoe je je voelt. Om je energiek te voelen is het belangrijk dat je een ​​voedzaam dieet volgt. Zo krijg je namelijk alle voedingsstoffen binnen die je nodig hebt. 

Wanneer je te weinig eet, kan dit leiden tot een calorie- en voedingsstoffentekort. Dit geeft je een moe gevoel

Wat kun je eraan doen? Eet voldoende en zorg voor gezonde en zoveel mogelijk onbewerkte producten. Dit zal je helpen om je minder uitgeput te voelen. Denk hierbij aan groente, fruit, volkoren graanproducten, bonen, gezonde vetten en noten. Daarnaast is het belangrijk dat je voldoende water drinkt. 

Vermijd verder snoep, alcohol, bewerkte snacks en frisdrank zoveel mogelijk.

vermoeidheid slechte slaaproutine

Oorzaak 8 - Vermoeidheid door een slechte slaaproutine

Slaap is ontzettend belangrijk en een goede slaaproutine is dus essentieel om je goed te voelen. Je hersenen verwerken namelijk indrukken en emoties van de dag wanneer je slaapt. Daarnaast herstelt je lichaam ’s nachts door cellen te repareren.

Als je te kort slaapt worden deze fundamentele processen te vroeg afgebroken. Hierdoor zul je je uitgeput voelen. 

Slaap je slecht? Je kunt verschillende dingen doen voor een betere slaaproutine. Hieronder lees je 5 tips die je kunnen helpen om beter te slapen:

  1. Beweeg.
    Ga sporten en bewegen
  2. Vermijd cafeïne.
    Drink ’s avonds zo min mogelijk koffie of andere dranken met cafeïne.  
  3. Beperk schermtijd.
    Stop een uur voor het slapengaan met kijken naar de tv, tablet, computer en telefoon. 
  4. Ontspan.
    Creëer een fijne en ontspannende avondroutine voor jezelf. Neem bijvoorbeeld een warm bad, ga wandelen, doe ontspanningsoefeningen of luister naar muziek.
  5. Vaste tijden.
    Ga elke dag rond dezelfde tijd slapen en sta elke ochtend op dezelfde tijd op.
Wist je dat...

...vrouwen slechtere slapers zijn dan mannen? Maar liefst 62% van de Nederlandse vrouwen geeft aan dat ze slecht slapen. Bij mannen is dit percentage een stuk lager, namelijk 38%. 

Oorzaak 9 - Moe door een vitaminetekort

Een tekort aan voedingsstoffen kan ertoe leiden dat je je dagelijks uitgeput voelt, zelfs als je voldoende slaapt. Tekorten in de volgende voedingsstoffen worden in verband gebracht met vermoeidheid:

  1. Het mineraal ijzer zorgt ervoor dat je lichaam van zuurstof wordt voorzien en dat koolstofdioxide wordt afgevoerd. 
  2. Riboflavine (vitamine B2) zorgt voor het behoud van een goed ijzergehalte in je bloed.
  3. Niacine (vitamine B3) is belangrijk voor de energievoorziening van het lichaam.
  4. Pantotheenzuur (vitamine B5) helpt je energie vrij te maken uit je voeding.
  5. Pyridoxine (vitamine B6) ondersteunt het energieniveau van je lichaam.
  6. Foliumzuur (vitamine B9) helpt je om stressbestendig te kunnen blijven. Ook draagt het bij aan het voorkomen van depressieve gevoelens. 
  7. Een tekort aan vitamine B12 kan een zeldzame vorm van bloedarmoede veroorzaken met vermoeidheid als gevolg. 
  8. Vitamine C helpt ijzer uit je voeding beter opnemen. 
  9. Het mineraal magnesium speelt een belangrijke rol bij het vrijmaken van energie uit voeding. 

Ga naar je dokter en laat je testen op vitamine- en/of mineralen tekorten. Mocht een vitaminetekort de oorzaak zijn dan kan je huisarts je vervolgens advies geven om dit tekort op te heffen. 

Zorg dat je verder gezond en gevarieerd eet. Vitamines krijg je namelijk in kleine hoeveelheden binnen via je eten en drinken.

vermoeidheid door medicatie

Oorzaak 10 - Vermoeid door medicatie

Verschillende medicijnen kunnen moeheid als bijwerking hebben. Bijvoorbeeld geneesmiddelen tegen een allergie (antihistaminica), maar ook medicijnen tegen kanker (chemotherapie).

Maak een afspraak bij je arts, want mogelijk kun je minderen met de medicijnen die je vermoeidheidsklachten veroorzaken. Het is niet verstandig om op eigen houtje wijzigingen aan te brengen in je medicatie. 

Oorzaak 11 - Vermoeidheid door cafeïne

Wanneer je veel cafeïnehoudende producten zoals koffie en chocolade consumeert, kan dit je slaapcyclus verstoren. Uit onderzoek blijkt dat cafeïne ervoor kan zorgen dat je ‘s nachts meer piekert, slecht slaapt en vaker wakker wordt. Hierdoor zul je opstaan met een vermoeid gevoel.

Verminder simpelweg je cafeïne inname om zo je slaap- en energieniveau te herstellen.

Tip

Bouw het gebruik van producten die cafeïne bevatten langzaam af. Je kunt namelijk last krijgen van ontwenningsverschijnselen als je van de ene op de ander dag stopt. 

chronisch vermoeidheidssyndroom

Oorzaak 12 - Vermoeidheid door chronisch vermoeidheidssyndroom

Je hebt last van het chronisch vermoeidheidssyndroom als je meer dan zes maanden achter elkaar onverklaarbaar moe bent.

Er is helaas geen behandeling bekend waardoor het chronisch vermoeidheidssyndroom overgaat. Je zult dus moeten leren omgaan met je klachten. Je kunt wel hulp krijgen hierbij. Bijvoorbeeld van je huisarts of maatschappelijk werker.

Wist je dat...

...een half uurtje bewegen meer energie geeft dan een blikje Red Bull?

Oorzaak 13 - Vermoeid na het eten

Na een zware maaltijd is het normaal dat je je een beetje moe voelt. Meestal duurt dit 15 tot 30 minuten.

Eten stimuleert een gedeelte van het autonome zenuwstelsel en zorgt ervoor dat onze hartslag en ademhaling vertragen en dat alle energie naar de organen gaat die bijdragen aan het verwerken van voeding. Hiervan wordt je dus tijdelijk een beetje loom en moe na het eten.

Ondanks de energie dat het lichaam vraagt om het eten te verwerken, moet een gezonde maaltijd je juist energie geven. Daarom nu onze 3 tips om een energie dip te voorkomen.

  1. Vermijd suikerrijke voeding
    Als je suikerrijke producten eet, komen er ook aminozuren vrij in je lichaam, zoals de stof tryptofaan. Deze stof wordt in de hersenen omgezet in onder andere serotonine. Dit is een kalmerende stof en je kunt je hierdoor dus suf gaan voelen.

    Bewerkte voeding is ook niet bevorderlijk voor je energielevel. Buiten het feit dat er vaak veel suikers en conserveringsmiddelen in zitten is het voedsel 'verfijnd', dus 'voor-verteerd'. Bewerkt eten gaat meestal rechtstreeks je bloedbaan in.
  2. Onderzoek mogelijke voedselintolerantie
    Het kan goed zijn dat je een voedselintolerantie of voedselallergie hebt en hierdoor moe wordt na het eten.

    Dit gaat vaak gepaard met een opgeblazen gevoel, obstipatie, diarree of brandend maagzuur. Ook kun je last krijgen van huiduitslag en benauwdheid.
  3. Plan je maaltijden
    Veel voedingsdeskundigen zijn het erover eens dat het slim is om meerdere kleine porties te eten op een dag (zeker als je vaak moe bent na het eten); zo'n vijf kleinere maaltijden per dag. Tussen deze maaltijden laat je dan niet meer dan drie uur zitten.

    Ga niet voor het slapengaan nog grote zware maaltijden wegwerken. Je kunt best wat kleins eten maar eet niet iets suikerrijks. Als je lichaam 's nachts tijden het slapen insuline gaat aanmaken heeft dat een slecht effect op je nachtrust.
Tip

Slapen na het eten maakt je vaak nog vermoeider, tenzij je een powernap doet van een minuut of twintig. Zet dan wel even een wekker.

Conclusie 

Vermoeidheid kan je dagelijks leven flink lastig maken. Door deze klachten kun je weinig energie ervaren en grote moeite hebben met alledaagse taken. 

Vermoeidheid kan verschillende oorzaken hebben. Zo kan het worden veroorzaakt door onderliggende medische aandoeningen (zoals het chronisch vermoeidheidssyndroom), tekorten aan voedingsstoffen, een hoge cafeïne-inname en veel stress.

Je doet er verstandig aan om jouw levensstijl eens goed onder de loep te nemen als je vaak moe bent. Veel oorzaken van vermoeidheid kun je namelijk vrij eenvoudig aanpakken. Namelijk door je leefstijl te verbeteren. Dat doe je door voldoende te bewegen, gevarieerd en gezond te eten en voldoende rust  te pakken. 

Als je er niet zelfstandig achter kunt komen wat de oorzaak is van jouw vermoeide gevoel, kun je de hulp van je huisarts inschakelen. Loop niet te lang rond met je klachten. Je vermoeidheid is namelijk in 95% van de gevallen op te lossen of te verlichten!

Bericht bewaren
Beoordeel
Gezondheidswetenschapper en Voedingsdeskundige Gerdy Beelen

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant

Magnesium

Magnesium: een onmisbaar mineraal voor je lichaam en hersenen

Magnesium is een belangrijk mineraal voor je lichaam en hersenen. Het mineraal zorgt voor een stabiele bloedsuikerspiege...

vitamine B12 tekort

Vitamine B12: de werking en symptomen bij een tekort

Een vitamine B12 tekort komt veel voor. Vooral ouderen, veganisten en mensen met een (chronische) darmaandoening lopen h...

Gezondeten.nl Vetten, een onmisbaar onderdeel van het dieet?

Vetten, onderschat maar onmisbaar in een gezond eetpatroon

Vetten, zijn ze vet belangrijk? Of kun je er beter voor zorgen dat je niet te veel van deze stofjes binnenkrijgt? Over ...

De 5 gezondheidsvoordelen van de avocado

Avocado, de 5 wetenschappelijke gezondheidsvoorde­l­e­n van de avocado

Er zijn weinig vruchten die in zo’n korte tijd zo’n grote sprong in populariteit hebben gemaakt. Dat is niet...

Alles over voedselallergieën

Voedselallergieë­n­, voedselovergevoel­i­g­h­e­d­e­n en intoleranties wat zijn het en hoe herken je ze?

“Wij zijn een keuken, geen ziekenhuis”. Op de BBC Good Food Show opperde Raymond Blanc, een Franse Chef, dat het momente...

Toon meer (486)