Rood vlees slecht voor de gezondheid / kankerverwekkend?

Rood vlees slecht voor de gezondheid / kankerverwekkend?

Is rood vlees slecht voor de gezondheid?

Met name de laatste jaren verschijnen er vele alarmerende berichten in de media.

Rood vlees en bewerkt vlees zoals worst zou mogelijk kankerverwekkend zijn.

Kan je nog rood vlees eten en zo ja: hoeveel mag je er dan nog van eten?

De vleesindustrie en andere belanghebbenden doen er natuurlijk alles aan om ervoor te zorgen dat rood vlees nog altijd gepromoot en gewaardeerd wordt.

Voorlopig zullen veel mensen er ook teveel moeite mee hebben om rood vlees af te zweren.

Aangezien de theorie dat rood vlees slecht voor de gezondheid is nog relatief kort overeind staat en bij een groot publiek bekend is, zal dit artikel wellicht aan wijzigingen onderhevig blijven.

Er komen continu nieuwe onderzoeken naar buiten en je zult als consument dus jezelf moeten blijven informeren wil je op de hoogte blijven.

In dit artikel zetten wij voor jou op een rijtje wat rood vlees ongezond zou maken, wat het met je lichaam doet en wat je alternatieven zijn.

Wat is rood vlees?

Rood vlees is de benaming voor roodkleurig spiervlees (donker van kleur als het gekookt is) dat meestal komt van volwassen dieren.

In de voedingsleer komt rood vlees alleen van zoogdieren en niet van pluimvee en gevogelte.

Rood vlees komt dus van rund, varken, schaap, geit, paard en hert. In de gastronomie (kookkunst) worden als uitzondering op de regel eend, gans, duif en struisvogel ook tot rood vlees gerekend.

Bewerkt vlees is gerookt, gedroogd of gezouten vlees. Er zitten vaak ook E-nummers in voor de houdbaarheid. Je kunt bij bewerkt vlees denken aan rosbief, bacon, filet americain, ossenworst, hamburgers, gehakt, rookworst, ham, enzovoorts.

De benaming 'rood vlees' heeft overigens niets te maken met de gaarheid van het vlees.

Lees verder om erachter te komen waarom rood vlees slecht voor de gezondheid is.

Lees ook: gezonde goede vleesvervangers

Waarom rood vlees slecht voor de gezondheid is

In vlees in het algemeen, dus ook in rood vlees, zitten vaak veel antibiotica (uit de voeding van mestkalveren en -kippen). Deze antibiotica komen in het lichaam van de dieren terecht en zo ook in ons vlees.

Deze antibiotica verstoren je hormoonhuishouding. Je krijgt er bijvoorbeeld veel testosteron door binnen, waardoor je agressiepijl zou kunnen stijgen.

Het eten van rauw (bewerkt) vlees levert gevaar op voor besmetting met toxoplasmose. Deze parasiet vormt met name tijdens de zwangerschap een verhoogd risico voor het ongeboren kind.

Rood vlees zou zorgen voor een hoge bloeddruk.

Een andere belangrijke reden waarom rood vlees slecht voor de gezondheid is, heeft te maken met het volgende: bepaalde darmbacteriën zetten tijdens de vertering van rood vlees en bewerkt vlees het stofje (L-)carnitine en choline in rood vlees om in de schadelijke stofwisselingsstof TMAO (Trimethylamine N-oxide).

TMAO remt de vorming van het goede cholesterol HDL in het bloed. De aders worden 'harder' en er kunnen bloedpropjes ontstaan.

Zo kan TMAO de kans op hart- en vaatziekten verhogen. Dit kan leiden tot een hartstilstand of een beroerte.

TMAO leidt ook tot een verstoring van de nieren. De proteïnen afkomstig uit rood vlees hebben meer impact op de nieren dan die uit wit vlees en zuivel.

Voor veel mensen zorgt rood vlees voor allergieën. In rood vlees zit veel histamine. Het immuunsysteem kan hier heftig op reageren.

Met name varkensvlees kan huidproblemen veroorzaken, zoals acné. Dit heeft ook met de hormonen in het vlees te maken.

Rood vlees is in verschillende studies ook in verband gebracht met diabetes en artritis (ontsteking van de gewrichten).

Heb je vaak last van hoofdpijn en / of migraine na het eten van rood of bewerkt vlees? Dat komt door bepaalde stofjes als nitriet, sulfiet en tyramine.

In rood en bewerkte vleeswaren zoals charcuterie voor broodbeleg zit veel (bewerkt tafel)zout en chemische additieven zoals nitriet. Dit zorgt ervoor dat de vleeswaren langer bewaard kunnen worden en de kleur behoudt blijft zodat het er aantrekkelijk uit blijft zien.

De grote hoeveelheden zout zijn echter moeilijk te verwerken voor de nieren.

Verzadigd vet in rood vlees is wel niet zo slecht voor je als aanvankelijk werd gedacht, maar een overschot aan verzadigd vet kan echter wel bijdragen aan overgewicht / obesitas.

Rood vlees slecht voor de gezondheid door kankerverwekkende stof

In oktober 2015 bracht de World Health Organisation, dé autoriteit op het gebied van voeding, naar buiten dat het eten van rood vlees en bewerkt vlees, zoals worst, de kans op kanker aanzienlijk vergroot.

Het gaat dan voornamelijk om kanker in de dikke darm (vaak endeldarmkanker) en in mindere mate om maagkanker, blaaskanker en prostaatkanker.

Bij darmkanker groeit er een kwaadaardige tumor in de darmwand.

Rood vlees en bewerkt vlees zouden net zo kankerverwekkend zijn als tabak, alcohol en asbest.

Een hoge consumptie van rood en bewerkt vlees geeft bij 1 op de 33.000 mensen een verhoogd risico op darmkanker.

Dat lijkt misschien niet veel maar darmkanker komt in de westerse wereld schrikbarend veel voor in vergelijking tot bijvoorbeeld Aziatische landen als Japan, waar het voedingspatroon gedomineerd wordt door vis in plaats van (rood en bewerkt) vlees.

Onder vegetariërs komt overigens ook minder darmkanker voor.

Rood vlees dat verbrand is (bijvoorbeeld op de barbecue), is al helemaal ongezond. Bij zwartgeblakerd vlees komen toxische, kankerverwekkende stoffen vrij zoals HA's en PHA's.

Hoe vaak mag je rood vlees eten?

Dat een teveel aan rood en bewerkt vlees slecht voor de gezondheid is, dat is duidelijk.

Maar wat is teveel? Mag je helemaal geen rood vlees meer eten?

Het advies is om niet meer dan 500 gram aan rood vlees te eten per week (gewicht van reeds gekookt vlees). Dat komt neer op zo'n twee keer per week.

Als je dan rood vlees eet, dan is bijvoorbeeld de lever van varken, lam, kalf of hert nog het meest gezond. Maar niet iedereen houdt natuurlijk van lever.

Bewerkt vlees zoals de meeste vleeswaren kun je het beste vermijden.

De bereidingswijze is ook belangrijk!

Dat aangebrand rood vlees slecht voor de gezondheid is dat wist je misschien al. Het beste is om het vlees te koken / stoven op middelmatig vuur en goed gaar te koken.

Eet er groenten bij zoals verse spinazie. Dit verlaagt de kans op kanker weer in kleine mate.

Kies voor biologisch vlees van gras-gevoerde dieren.

Je kunt natuurlijk ook nog prima (biologisch, onbewerkt) wit vlees blijven eten zoals kip, kalf, lam, konijn en kalkoen.

Alternatieven voor rood vlees

Niet alles is verkeerd aan rood vlees. Het bevat veel eiwitten, essentiële mineralen zoals ijzer en zink en vitaminen.

Goede alternatieven vinden is dus belangrijk.

Ijzer is erg belangrijk voor ons lichaam. Het zorgt voor zuurstofrijk bloed. Voor vrouwen, vegetariërs en kinderen in de groei is het extra belangrijk.

Het is een misverstand dat je ijzer voornamelijk uit (rood) vlees moet halen.

Wel is het zo dat het gezonde heemijzer uitsluitend in dierlijke producten voorkomt. Non-heemijzer komt voor in plantaardige producten. Je moet er alleen veel meer van binnenkrijgen voor hetzelfde effect.

Goede bronnen van ijzer zijn:

  • (vette) vis zoals zalm, makreel, haring, sardine, ansjovis
  • Weekdieren zoals mosselen en oesters
  • (groene blad)groenten
  • Kruiden en specerijen
  • Fruit zoals gedroogd fruit en bosvruchten
  • Havermout
  • Quinoa
  • Bonen
  • Noten en zaden
  • Augurken
  • Zeewier
  • Rauwe cacao

Veel mensen zijn tegenwoordig 'flexitariër'. De beste alternatieven voor vlees en vis zijn producten met quorn of lupine (gezonde schimmels). Soja kan ook, maar met mate.

Zorg voor voldoende vitamine C inname zodat het ijzer goed kan worden opgenomen in je bloed.

Het is altijd goed om naast je reguliere voeding voedingssupplementen als ijzer, vitamine B12, magnesium en zink te slikken.

Ook als je veel aan krachtsport doet hoef je niet per se terug te vallen op rood vlees.

Er zijn meer studies nodig die in een gecontroleerde omgeving moeten worden uitgevoerd om nog helderder te krijgen hoeveel risico mensen nu werkelijk lopen om ziek te worden.

Lange termijn onderzoeken kunnen wel decennia lang duren.

Je kunt dus wachten op meer duidelijkheid of het zekere voor het onzekere nemen en rood vlees niet meer of met mate gaan eten.

Bericht bewaren
Beoordeel
Professor Bink beantwoordt jouw vragen | Gezondeten.nl

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant om te weten

Straling mobiele telefoon slecht voor gezondheid?

Straling mobiele telefoon slecht voor gezondheid?

Is de straling van mobiele telefoons slecht voor je gezondheid? Er komen regelmatig zorgelijke berichten langs over de i...

Hoe word ik vegetariër? De basis van vegetarisch eten

Hoe word ik vegetariër? De basis van vegetarisch eten

Speel jij met het idee om vegetarisch te gaan eten? Hartstikke goed natuurlijk, maar het kan een behoorlijke verandering...

Oude amalgaamvullingen slecht voor je gezondheid?

Oude amalgaamvullingen slecht voor je gezondheid?

Zijn oude amalgaamvullingen slecht voor je gezondheid? Vroeger was het heel normaal om amalgaamvullingen of zilvervullin...

Gezond eten met klein budget: 9 tips

Gezond eten met klein budget: 9 tips

Hoe kun je gezond eten met een klein budget? Veel mensen willen graag gezond eten, maar hebben simpelweg het geld niet v...

IJzertekort: symptomen, oorzaken en aanvullen

IJzertekort: symptomen, oorzaken en aanvullen

Heb je een ijzertekort of vermoed je dat je hiermee te maken hebt? Dan is het belangrijk dat je hier wat aan doet. Een t...

Toon meer (217)
Volg ons