Psylliumvezels: do of don’t?

Misschien heb je weleens gehoord van psyllium, psylliumvezels, psylliumzaad, vlozaad, psylliumvezels of psyllium husk? Dit zijn eigenlijk een hoop benamingen voor hetzelfde superfood. Psyllium wordt een super food genoemd omdat het een gunstige invloed heeft op je darmen en spijsvertering. 

In dit artikel leggen uit wat psylliumvezels zijn en wat het verschil is tussen de vezels en het zaad. Ook lees je over de positieve effecten van psyllium en mogelijke bijwerkingen. Na het lezen van dit artikel weet je of het toevoegen van deze plantaardige vezels aan je dieet voor jou een zinvolle toevoeging is, of niet. 

Aisha Kaars beantwoordt jouw vragen | Gezondeten.nl

Geschreven door Aisha Kaars, BSc Voeding en diëtiek, Diëtist i.o

psylliumplant

Wat is psyllium?

Psyllium wordt beschouwd als een superfood, vanwege de positieve werking op je darmen en spijsvertering. 

Psyllium is afkomstig van de Plantago Ovata, ook wel bekend als de Indische psyllium of blonde psyllium. Deze medicinale, kruidachtige plant behoort tot de Plantaginaceae: de Weegbreefamilie. 

Het snel groeiende gewas Plantago Ovata komt van nature voor op de Canarische eilanden, en Madeira, en in Zuidoost Spanje, Noord-Afrika, het Midden-Oosten, Afghanistan, Pakistan en India.

Vooral in warme, droge gebieden zoals Pakistan en India vindt teelt plaats voor het verkrijgen van psyllium. 

Wist je dat...

...er ook een eenjarige, Europese Weegbree-soort is? De Plantago Afra. 

psylliumzaad

Het verschil tussen psylliumvezels en psylliumzaad 

Psyllium is het zaad van de Plantago Ovata. Het vliesje of het omhulsel van het zaadje noemen we de psylliumvezel. 

Psylliumvezels zijn plantaardige, verteerbare voedingsvezels. Ze bevatten drie keer zoveel vezels als psylliumzaad. 

Wist je dat...

...psylliumzaad ook wel vlozaad wordt genoemd? Psylliumvezels vind je ook wel onder de naam psyllium husk. 

darmen vezels

Vezels, hoe zit dat precies?

Vezels bevinden zich in de celwand van plantaardige voeding, zoals groente, fruit, noten en volkoren granen. Ze helpen bij de spijsvertering en bevorderen de werking van je darmen.

In je dunne darm kunnen vezels niet worden afgebroken, daarom komen ze in je dikke darm terecht. Daar voeden je dikke darmbacteriën zich met de vezels. 

Voedingsvezels zorgen ervoor dat je darmen goed in beweging blijven. Doordat ze vocht vasthouden, geven ze volume geven aan je ontlasting en dragen ze bij aan een soepele stoelgang hebt. Ook geven je ze een verzadigd gevoel

Wist je dat...

...er aanwijzingen zijn dat vezels kunnen bijdragen aan het verlagen van je bloedsuikerspiegel en cholesterol. 

Wanneer neem je psylliumvezels?

Net als andere voedingsvezels, ondersteunen psylliumvezels de goede werking van je darmen en spijsvertering.

De kracht van psylliumvezels zit in het vergroten van de darminhoud. Het vliesje heeft een enorme absorberende eigenschap en kan tot wel 40 keer haar eigen gewicht aan vocht opnemen. De vezels dragen zo bij aan het indikken van je darminhoud en kunnen zowel bij verstopping als diarree een rol spelen. 

vezels water psyllium

Afhankelijk van de hoeveelheid water die je drinkt, kunnen psylliumvezels je ontlasting zachter of harder maken. Drink je veel water bij de vezels? Dan wordt je ontlasting zachter en verloopt je stoelgang soepeler.

Andersom wordt je ontlasting steviger wanneer je minder water drinkt, doordat de vezels zich aan het aanwezige vocht binden. 

Er zijn verschillende situaties waarin je het gebruik van psylliumvezels kunt overwegen. Bijvoorbeeld bij:

Een verstopping

Soms is je ontlasting harder dan normaal. Obstipatie of verstopping kan verschillende oorzaken hebben. Je kunt er bijvoorbeeld last van krijgen als je je ontlasting te lang ophoudt, wanneer je te weinig vezelrijke voeding eet, te weinig drinkt en/of beweegt, regelmatig stress ervaart of bepaalde medicatie slikt. 

Soms kunnen psylliumvezels helpen om verstoppingsklachten te verminderen. Het is altijd heel belangrijk om hierbij 1,5 tot 2 liter water per dag te drinken. Alleen op deze manier kunnen de vezels en het vocht leiden tot een soepelere darminhoud. 

psylliumvezels aambeien

Aambeien 

Bij harde ontlasting of verstopping kunnen aambeien ontstaan. Dit betekent dat de zwellichamen in je anus, die ervoor zorgen dat gas en vocht niet naar buiten kunnen lekken, beschadigd raken. Met als gevolg: irritatie en jeuk aan je anus.  

 Jeuk, pijn of een branderig gevoel in je anus kan ook ontstaan door scheurtjes in het slijmvlies van je anus. Dit kan ontstaan door harde ontlasting.

In beide gevallen kunnen psylliumvezels en voldoende water drinken helpen om je ontlasting zachter te maken. Wanneer de verstopping vermindert, neemt het risico op aambeien en anusscheurtjes ook af. 

pds vezels

Het prikkelbaredarmsyndroom (PDS) 

Het prikkelbaredarmsyndroom (PDS) verwijst naar langdurige darmkrampen, die kunnen ontstaan wanneer voedsel je darmen passeert.

Dit kan leiden tot winderigheid, verstopping, diarree, een opgezette buik of slijm bij de ontlasting. 

Vezelrijke voeding, veel water, voldoende beweging en zo min mogelijk stress kunnen deze klachten verminderen. Bij verstopping of diarree kan het gebruik van psylliumvezels en respectievelijk veel of weinig water drinken verlichting bieden.

De bijwerkingen van psyllium 

Mogelijke bijwerkingen van psylliumvezels zijn: 

  • Onaangenaam gevoel in de bovenbuik (bij 10-30 op de 100 mensen) 
  • Allergische reacties, zoals huiduitslag, jeuk en ontsteking van oog- of neusslijmvlies na inademing of contact met de huid, ogen of neus. (bij minder dan 1 op de 100 mensen) 

Psylliumvezels kunnen zonder problemen worden gebruikt als je zwanger bent, borstvoeding geeft of in combinatie met andere medicatie. 

Tip

...als je diabetes hebt, moet je erop letten dat je een suikervrij psyllium-product kiest. 

afvallen psylliumvezels

Psylliumvezels en afvallen 

Hoe zit het met psylliumvezels en afvallen? Net als andere voedingsvezels, kunnen psylliumvezels bijdragen aan het verliezen van gewicht. 

Doordat de vezels veel vocht opnemen, zorgen ze heel snel voor een verzadigd gevoel. Want wanneer jij je vol voelt, zul je minder snel zin in eten hebben. 

Minder honger betekent minder eten en minder calorieën, dus gemakkelijker afvallen! Let wel op met de weegschaal. Doordat de vezels ervoor zorgen dat je vocht vasthoudt, zal de weegschaal niet meteen resultaat laten zien. 

psyllium voeding

Psylliumvezels toevoegen aan je dieet

Wil je psylliumvezels toevoegen aan je dieet? Psyllium is in Nederland onder verschillende namen zonder recept verkrijgbaar. 

De vezels zijn zowel in poedervorm als capsules te verkrijgen. De smaak is vaak vrij neutraal, maar volgens sommigen wat kartonachtig. Je kunt psyllium verwerken in brood, yoghurt, muesli of pap. 

Tip

Begin rustig met psylliumvezels. Ze kunnen op iedere persoon een verschillend effect hebben. Begin daarom eerst met één theelepel per dag. 

Bericht bewaren
Beoordeel
Aisha Kaars beantwoordt jouw vragen | Gezondeten.nl

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant

Constipatie en gebruik laxeermiddel of laxerende voeding

Constipatie en het gebruik van laxeermiddel of laxerende voeding

Constipatie kan erg lastig zijn. Bijna iedereen heeft er wel eens mee te maken. Je kunt last hebben van een langdurige o...

Prikkelbare darm syndroom (PDS): symptomen, oorzaken en behandeling

Prikkelbare darm syndroom (PDS): symptomen, oorzaken en behandeling

Prikkelbare darm syndroom is het één van de meest voorkomende aandoeningen van het spijsverteringsstelsel. Er wordt mome...

Wat je ontlasting je kan vertellen over je gezondheid

Wat je ontlasting je kan vertellen over je gezondheid

Ooit weleens in het toilet gekeken? Veel mensen zouden het niet toegeven, maar ik denk dat iedereen weleens een nacontro...

Buikvet afvallen

Buikvet, wat is het en hoe raak je het kwijt?

Iedereen heeft vet rond de buik, maar de één wat meer dan de ander. Dit blijkt ongezonder dan vet rondom de heupen, maar...

pruimen

Pruimen: laxerend en rijk aan vitaminen

Van groen tot paars: de verschillende pruimensoorten vormen een bont gezelschap met ook ieder hun eigen smaak. Dat maakt...