Afvallen met een bariatrische operatie, wat houdt dat in?

In een jaar tijd tot wel 40% van je lichaamsgewicht verliezen? Het klinkt je vast als muziek in de oren. Maar geen enkel dieet krijgt dat voor elkaar. Het kan wel als je een bariatrische operatie ondergaat. 

Deze operatie is bedoeld voor mensen met ernstig overgewicht. En het is zeker geen makkelijke oplossing. Wat betekent bariatrische chirurgie precies? En zijn er risico’s om rekening mee te houden? Ik zocht het voor je uit.

Terry Schouten beantwoordt jouw vragen | Gezondeten.nl

Geschreven door Terry Schouten, GezondheidswetenschapperBSc Gezondheidswetenschappen, MSc Zorgmanagement, Post HBO Leefstijl- en vitaliteitscoach

bariatrische operatie maag kleiner

Wat is een bariatrische operatie?

Een bariatrische operatie is een ingreep die je kan helpt om (veel) gewicht te verliezen.

Je kent het misschien ook wel als een maagverkleining. 

Tijdens deze operaties wordt de maag ongeveer 90% kleiner gemaakt. 

Soms wordt ook een deel van je darmen omgeleid. Dit zorgt ervoor dat je minder kunt eten.

Na een maagverkleining geeft je maag sneller een seintje door dat je vol zit. Je stopt dus ook eerder met eten. Hierdoor krijg je elke dag een stuk minder calorieën binnen. Dit zorgt ervoor dat je lichaam je vetreserves gaat aanspreken. Je valt uiteindelijk dus af.

Het afvallen gaat niet eindeloos door. Gemiddeld verlies je de meeste kilo’s in een jaar tot anderhalf jaar na de bariatrische operatie. Hierna stabiliseert het gewicht. Je lichaam is namelijk aan de nieuwe situatie gewend.

Wist je dat...

...40% van de mensen op aarde met overgewicht kampt? Daarvan heeft 13% te maken met ernstig overgewicht (obesitas) of morbide obesitas. 

Mogelijk verlies je niet al je overgewicht na een bariatrische operatie. Soms is er nog een tweede maagverkleining nodig om een gezond gewicht te bereiken. Dat gebeurt vooral wanneer je erg veel overgewicht hebt.

Het klinkt natuurlijk ideaal. Maar een bariatrische operatie is erg ingrijpend. Je volgt de rest van je leven een aangepast eetpatroon.

De ingreep zorgt er ook voor dat je lichaam voedingsstoffen minder goed opneemt. Daarom is de kans op vitaminetekorten groot.

Redenen voor een bariatrische operatie

Het is niet niks om een maagverkleining te ondergaan. Dus waarom zou je voor een bariatrische operatie kiezen? De belangrijkste reden is om blijvend een grote hoeveelheid gewicht te verliezen. 

Daarbij kom je niet zomaar in aanmerking voor een ingreep. Je moet namelijk zelf al meerdere pogingen hebben gedaan om serieus af te vallen. Dit is de laatste oplossing voor mensen met ernstig overgewicht.

Tip

Na jaren wetenschappelijk onderzoek is er bekend dat mensen met morbide obesitas een groot risico hebben op hart- en vaatziekten, chronische ziekte zoals Diabetes Mellitus type 2 en metabool syndroom. Ook het verwachte aantal levensjaren kort in.  

Body Mass Index 40

Je komt in aanmerking voor een bariatrische operatie wanneer je een BMI van minstens 40 hebt.

Deze afkorting staat voor body mass index. Het getal wordt berekend aan de hand van je lengte en gewicht.

Met een BMI van 40 of hoger ben je morbide obese.

Heb je een BMI van 35 of hoger? Dan kom je pas in aanmerking voor een maagverkleining wanneer je een ziekte hebt die door overgewicht veroorzaakt wordt. Zo zijn een hoge bloeddruk, diabetes of slaapapneu goede voorbeelden.

Weet je niet zeker wat je BMI is? Met onze BMI berekenen tool kun je dit eenvoudig berekenen.

Een maagverkleining is ingrijpend. Het doel is om de kwaliteit van je leven te verbeteren. Verdwijnt je overgewicht? Dan kan bijvoorbeeld je conditie verbeteren. Een hoge bloeddruk of diabetes kunnen ook verdwijnen of verminderen.

Wist je dat...

...je de eerste twee weken vloeibaar moet eten na een bariatrische operatie? Dit is om je maag niet te veel te belasten. Hij kan dan rustig herstellen. Voorbeelden van vloeibare maaltijden zijn pap, soep, gepureerd fruit of groente en schaaltjes zuivel.

Bariatrische chirurgie soorten

Er zijn verschillende soorten bariatrische operaties. Deze werken allemaal net iets anders. De twee bekendste opties zijn de gastric bypass en de gastric sleeve.

Gastric bypass

Gastric bypass

Bij een gastric bypass wordt je maag verkleind naar het formaat van een kiwi.

Een deel van je dunne darm wordt ook omgeleid.

Het nadeel van een omleiding van de dunne darm is dat voedsel minder goed wordt opgenomen.

Neemt je lichaam minder voedsel op? Dan haal je dus ook minder energie uit wat je eet. Daarom kan je gewichtsverlies bij een gastric bypass net wat groter zijn. Maar dit verschilt per persoon.

Wist je dat...

...sinds het eerste decennium van de 21e eeuw maagverkleinende operaties worden toegepast?

Gastric sleeve

Gastric sleeve

De gastric sleeve is enkel een maagverkleining. Er wordt een deel van je maag weggehaald.

Hierdoor krijgt deze de vorm van een banaan.

Deze operatie zorgt er dus enkel voor dat je minder kunt eten. Je neemt voedsel nog wel goed op.

Een nadeel van de gastric sleeve is dat de kans op brandend maagzuur erg groot is. Dit kan op de lange termijn zelfs voor een beschadigde slokdarm zorgen.

Welke bariatrische ingreep past bij jou? Daar kan een arts je goed over informeren. Een bariatrisch chirurg bespreekt alle voor- en nadelen met je.

Benieuwd hoe gezond jij echt eet? Doe de quiz!

Hoe gezond eet jij?

Doe de quiz en kom er in enkele minuten achter! Ook ontvang je een persoonlijk advies waarin staat hoe je je eetpatroon kunt verbeteren.

Benieuwd hoe gezond jij echt eet? Doe de quiz!

Wil jij graag je gezondheid verbeteren?

Gebruik onze gratis Matching tool om de voedingsexpert te vinden die jou het beste kan ondersteunen.

Ga naar de Matching tool
Vind jouw ideale voedingsexpert

De risico’s van een maagverkleining 

Een maagverkleining lijkt een echte uitkomst te zijn. Toch is het geen quick fix. Zo kan een bariatrische ingreep complicaties veroorzaken. Daarnaast moet je je voor de rest van je leven aan een gezond eetpatroon houden.

vitamine supplementen slikken

Risico 1: Een tekort aan voedingsstoffen

Een bekend risico na een bariatrische operatie is een tekort aan bepaalde voedingsstoffen.

Zo kun je een tekort krijgen aan bepaalde vitamines en mineralen. Dit gebeurt alleen wanneer je darm wordt omgeleid.

Na bariatrische ingreep is je lijf niet goed in staat om alle voedingsstoffen goed op te nemen. Het is daarom belangrijk om levenslang vitaminen en supplementen te slikken.

Risico 2: Complicaties

Het kan gebeuren dat er direct na de bariatrische operatie complicaties optreden. Zo kan je maagwand gaan lekken. Ook ontstekingen zijn een risico. Dit komt gelukkig bij minder dan een procent van de patiënten voor.

Risico 3: Maag- en darmklachten

De kans op brandend maagzuur is groter na de operatie. Dat geldt vooral bij een gastric sleeve. Bij beide operaties kunnen er ook maagzweren ontstaan. Verder loop je meer kans op problemen met je galblaas dan voor de operatie.

ziek door suiker bariatrische operatie

Risico 4: Dumping

Soms ervaar je dumping na een bariatrische operatie.

Je wordt dan plotseling ziek wanneer je iets verkeerds hebt gegeten. Dat gebeurt vooral bij suikerrijk eten.

Je maag kan eten namelijk niet meer goed verteren. 

Daarom komt eten heel snel in je dunne darm terecht. Hier worden de suikers uit je voeding opgenomen. Er komt plotseling heel veel suiker in je systeem, waardoor je je ziek gaat voelen. Gezond eten is dus belangrijk.

Risico 5: Huidoverschot

Gemiddeld raak je 35% tot 40% van je lichaamsgewicht kwijt in het jaar na je maagverkleining. Dat is natuurlijk super fijn. Helaas kan het ook voor loszittende huid zorgen. Je huid krimpt namelijk niet voldoende.

Wist je dat...

...het bij ernstige klachten mogelijk is om overtollige huid weg te halen? Dit wordt gedaan door een plastisch chirurg.

5 Tips voor eten na een maagverkleining

Gezond en bewust eten is belangrijk na een bariatrische operatie. Dat voorkomt complicaties. Het zorgt er ook voor dat je het meeste uit je maagverkleining haalt.

De eerste 14 dagen na de operatie volg je een vloeibaar dieet zodat de maag kan herstellen. Hierna kan je starten met vast voedsel. 

Maar wat is gezond eten na een bariatrische operatie? Er zijn een paar richtlijnen om rekening mee te houden. 

rustig eten na maagverkleining

Tip 1: Eet rustig

Je wilt rustig eten na een maagverkleining.

Zo kun je goed voelen hoe het eten valt. Een hapje te veel kan er al voor zorgen dat je misselijk wordt.

Daarnaast zorgt rustig eten ervoor dat je je eten goed fijnkauwt. Dat is belangrijk.

Na een bariatrische operatie is je maag minder goed in het verteren van eten. Je wilt je maag dus een handje helpen.

Een goede richtlijn is om dertig minuten over een maaltijd te doen. Probeer daarnaast minstens twintig keer te kauwen voordat je een hap doorslikt. In dit artikel lees je hoe kauwen je kan helpen om gewicht te verliezen.

Tip 2: Eet veel eiwitten

Na je maagverkleining is het vooral belangrijk om genoeg eiwitten binnen te krijgen. Dit zijn bouwstenen voor je lichaam.

Daarom moet je bij iedere maaltijd eerst al je eiwitten opeten. Eet dus eerst je vis, vlees, vleesvervanger of ei. 

Daarnaast is het belangrijk om dagelijks 500 milliliter zuivel te drinken. Dit zijn ongeveer drie glazen of kommetjes. Zuivel is ook rijk aan eiwitten. Het bevat daarnaast veel gezonde vitaminen en mineralen.

Heb je je eiwitten op? Eet dan ook nog 100 gram groenten per dag. De koolhydraten, zoals aardappelen of rijst, komen pas als laatste. Deze leveren de minst belangrijke voedingsstoffen.

kleine porties eten

Tip 3: Eet zes keer per dag

Het voelt misschien tegenstrijdig om vaak te eten wanneer je wilt afvallen.

Toch is dit na een bariatrische operatie heel belangrijk.

Je porties zijn namelijk erg klein, omdat je simpelweg niet meer op kunt.

Je wilt dus vaak eten om toch genoeg binnen te krijgen. Zo is het belangrijk om drie hoofdmaaltijden te eten na een maagverkleining. Eet dus ontbijt, lunch en avondeten.

Daarnaast eet je ook nog drie gezonde tussendoortjes die rijk zijn aan eiwitten. Denk aan een kommetje kwark of een handje noten.

Benieuwd hoe gezond jij echt eet? Doe de quiz!

Hoe gezond eet jij?

Doe de quiz en kom er in enkele minuten achter! Ook ontvang je een persoonlijk advies waarin staat hoe je je eetpatroon kunt verbeteren.

Benieuwd hoe gezond jij echt eet? Doe de quiz!

Tip 4: Kies voor gezonde producten

Het is af te raden om heel suikerrijk te eten na een maagverkleining. Suiker levert je namelijk geen gezonde voedingsstoffen op.

Ook verzadigde vetten kun je beter vermijden. Denk hierbij aan gefrituurd eten of boterrijke koek. Deze leveren erg veel calorieën op. 

Natuurlijk hoef je deze producten niet voor de rest van je leven te vermijden. Eet maximaal twee keer per week iets wat ongezonder is. Het is wel belangrijk dat het overgrote deel van je maaltijden gezond is.

Kies je vooral voor ongezonde of vetrijke producten? Dan is de kans groot dat je een stuk minder afvalt. Je porties zijn dan wel klein, maar toch calorierijk. De bariatrische operatie is dus niet meer zo effectief.

Een ongezond eetpatroon maakt ook het risico op tekorten een stuk groter. Na een gastric bypass neemt je lichaam voedingsstoffen minder goed op.

Eet je vooral producten die weinig gezonde voedingsstoffen opleveren? Dan kunnen je organen minder goed gaan werken.

geen alcohol na maagverkleining

Tip 5: Drink geen alcohol of frisdrank met prik

Het is niet alleen belangrijk om op je eten te letten na een maagverkleining. Let ook op wat je drinkt.

Zo mag je in het eerste jaar na de bariatrische operatie geen alcohol drinken. Alcohol irriteert namelijk je maag.

Na een jaar drink je alcohol bij voorkeur alleen als uitzondering. 

Frisdrank met prik wil je ook vermijden na je maagverkleining. Dit geldt niet alleen het eerste jaar. In deze dranken zit namelijk koolzuur. Dit stofje irriteert je maag. Het kan dus voor vervelende klachten zorgen.

Tip

Twijfel je wat je wel mag drinken? Water, koffie, thee en suikervrije dranken zonder prik zijn allemaal geschikt na je maagverkleining.

Ontevreden met resultaat na operatie

Het kan zijn dat je anderhalf jaar na de operatie en het afvallen nog niet tevreden bent met je gewicht. 

Diëtisten adviseren dan je vooral te focussen op je verbranding door middel van activiteiten zoals wandelen of sporten.

Het wordt afgeraden om nóg minder te eten of een dieet te volgen. Het is namelijk niet verstandig om nog meer voedingsstoffen te elimineren, wanneer er al sprake is van een tekort in voedingsstoffen en dus een beperkt eetpatroon.

sporten met overgewicht

Sporten na een bariatrische operatie

Bewegen en sporten na een bariatrische operatie is erg belangrijk.

Na een gastric bypass of sleeve operatie mag je iedere sport doen die je wil en kan.

Vlak na de operatie mag je gewoon wandelen en fietsen.

Zorg wel dat je dit stapje voor stapje opbouwt. Ook doe je er verstandig aan om goed te luisteren naar je lichaam. 

Een paar weken na de operatie mag er gezwommen worden. Let hierbij wel op dat de wonden volledig genezen zijn. Na ongeveer vier tot zes weken is krachttraining ook weer mogelijk.

Zowel krachttraining als cardiotraining zijn aan te raden. Krachttraining zorgt ervoor dat je minder spiermassa kwijtraakt maar helpt wel bij het verliezen van vetmassa.

zwemmen na bariatrische operatie

Tijdens cardiotraining breng je je hartslag omhoog. Dit doe je bijvoorbeeld door langdurig te zwemmen, fietsen of te hardlopen.

Hierdoor verbeter je je conditie en verbruik je energie zodat je vet verliest.

Pas wel op om te snel te gaan hardlopen. Hardlopen is een enorme belasting voor je lichaam. 

Tip

Zorg eerst voor een goede conditie en voldoende kracht voordat je begint met hardlopen.

Begeleiding na een bariatrische operatie

Een maagverkleining ondergaan vraagt veel van je. Niet alleen fysiek, maar ook mentaal. Je moet de rest van je leven rekening houden met wat je eet.

Daarom bieden de meeste ziekenhuizen goede begeleiding aan in de jaren na een bariatrische operatie. Je krijgt advies van een diëtist. Soms kun je zelfs de hulp van een psycholoog inschakelen. 

Is je begeleiding in het ziekenhuis afgelopen? Of past deze niet helemaal bij je? Kijk dan of er een voedingsexpert bij jou in de buurt is die je kan begeleiden. Via onze Matching tool kom je makkelijk in contact met een professional die bij je past.

Conclusie

Een bariatrische operatie is een ingrijpende operatie voor mensen met ernstig overgewicht. Je maag wordt verkleind. Hierdoor kun je voor altijd minder eten. Hier staat tegenover dat je voor de rest van je leven goed op je voeding moet letten. 

Wanneer bariatrische chirurgie de oplossing is voor je overgewicht, moet je je aan bepaalde richtlijnen houden. Zo is het belangrijk om genoeg eiwitten binnen te krijgen. Ook rustig eten is een aandachtspunt om klachten te voorkomen.

Beoordeel dit artikel

Terry Schouten beantwoordt jouw vragen | Gezondeten.nl

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze voedingsexperts hier!

Wil jij graag je gezondheid verbeteren?

Gebruik onze gratis Matching tool om de voedingsexpert te vinden die jou het beste kan ondersteunen.

Ga naar de Matching tool
Vind jouw ideale voedingsexpert

Beoordeel dit artikel

Gerelateerde artikelen

Alles over Koolhydraten

Alles wat jij moet weten over koolhydraten

Koolhydraten hebben vaak een slechte naam en worden al snel gelinkt aan gewichtstoename. Maar niet alle koolhydraten zij...

Afvallen

Afvallen, hoe doe je dat op een gezonde manier?

Afvallen lijkt soms enkel een kwestie van diëten, maar vaak is het resultaat van streng diëten slechts tijdelijk. Op een...

Wat doet een voedingscoach?

Een voedingscoach inschakelen? Dit kun je verwachten!

Het is soms lastig om door de bomen het bos te zien wanneer je gezond wilt eten. Want wat is precies goede voeding? En m...

Behaal jouw doelen met een gepersonaliseerd voedingsschema

Gezond aan je gewicht werken? Gebruik een voedingsschema

Afvallen, spiermassa opbouwen, op gewicht blijven of het nastreven van bepaalde sportieve challenge. Wat je doel ook is,...

Alles over voedselallergieën

Voedselallergieën, voedselovergevoeligheden en intoleranties wat zijn het en hoe herken je ze?

“Wij zijn een keuken, geen ziekenhuis”. Op de BBC Good Food Show opperde Raymond Blanc, een Franse Chef, dat het momente...

Gezondeten.nl, Alles wat je moet weten over Macronutriënten

Alles wat je moet weten over macronutriënten

In dit artikel wordt een antwoord gegeven op de volgende vragen. Waarom heb je dagelijks macronutriënten nodig? Hoeveel ...

Gezondeten.nl Vetten, een onmisbaar onderdeel van het dieet?

Vetten, onderschat maar onmisbaar in een gezond eetpatroon

Vetten, zijn ze vet belangrijk? Of kun je er beter voor zorgen dat je niet te veel van deze stofjes binnenkrijgt? Over ...

Lees wat je gemist hebt

10012 Mensen gingen je al voor

Blijf op de hoogte door je in te schrijven voor onze nieuwsbrief. Ontvang tijdelijk ons e-book 'Eet jij gezond?' helemaal gratis.

Je ontvangt maximaal één persoonlijke e-mail per week van een van onze teamleden.
Een postbode met het (PDF) boek 'Gezond eten voor iedereen'