Citrusvruchten: De belangrijkste voordelen en mogelijk bijwerkingen

Er behoren verschillende soorten fruit tot de Citrusfamilie, zoals sinaasappels, mandarijnen, limoenen en citroenen. Citrusfruit heeft veel positieve eigenschappen, zo bevat het veel vitamine C en weinig calorieën

In dit artikel zetten we de voedingswaarden van de bekendste citrusvruchten op een rij. Ook vertellen we je over de gezondheidsvoordelen en mogelijke bijwerkingen van het fruit. 

Diëtist Fleur Lassche

Geschreven door Fleur Lassche, BSc Voeding en diëtiek, MSc Health education and promotion, HBO minor Klinische voeding, Diëtist & Content Creator

Citrusvruchten herkomst

Wat is citrusfruit?

Citrusfruit is de verzamelnaam voor verschillende vruchten die groeien aan bomen of struiken van het geslacht Citrus.

Oorspronkelijk komen citrusvruchten uit Australië, Nieuw-Guinea, Nieuw-Caledonië en Zuidoost-Azië, maar tegenwoordig worden ze wereldwijd in tropische en subtropische klimaten gekweekt. 

Wist je dat...

...er archeologische aanwijzingen zijn dat er vanaf 2200 voor Christus al citrusfruit werd geteeld?

Citrusfruit heeft een leerachtige, glanzende buitenlaag die geurige, etherische oliën bevat. Direct daaronder bevindt zich een witte, vlezige laag.

Samen vormen deze twee lagen de schil van de vrucht. Het eetbare deel van de vrucht bestaat uit sapzakjes boordevol suikers, zuren en vitamine C.

Citrusvruchten

De witte, vlezige laag rondom de citrusvrucht bevat veel pectine: een unieke, oplosbare vezel die veel voorkomt in groente en fruit.

Het levert weinig voedingswaarde, maar wordt vaak gebruikt als verdikkingsmiddel in verschillende producten. 

Soorten citrusvruchten

Er zijn drie oercitrus-soorten: de pompelmoes, de mandarijn en de sukadecitroen. Vanuit deze soorten zijn door middel van kruisingen allerlei andere vruchten ontstaan. Bekende voorbeelden van citrusfruit zijn: 

  • Sinaasappel
  • Citroen
  • Limoen
  • Grapefruit
  • Mandarijn
  • Mineola 
  • Kumquat
  • Pomelo
  • Limequat
  • Sweetie
  • Ugli
  • Clementine

De smaak van citrusfruit varieert van heel zuur tot heerlijk zoet. 

Wist je dat...

...vaak onterecht wordt gedacht dat de kiwi een citrusvrucht is? Hoewel kiwi’s vaak in eenzelfde klimaat als citrusbomen en citrusplanten groeien en ook veel vitamine C bevatten, beschikken ze niet over zo’n grote hoeveelheid citroenzuur als citrusfruit. 

Voedingswaarden van citrusvruchten

Zoals je ziet, zijn er veel verschillende soorten citrusvruchten. We zetten de voedingswaarden van het bekendste citrusfruit voor je op een rij.

Mandarijnen

Mandarijn bevat per 100 gram

  • 46 kcal
  • 0,7 gram eiwitten
  • 9,9 gram koolhydraten, waarvan 8,2 gram suiker 
  • 0,1 gram vetten
  • 0,9 gram vezels
  • Vitamine C: 57% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH)
  • Kalium: 4% van de ADH
  • Calcium: 3% van de ADH 
  • Fosfor: 3% van de ADH
  • Magnesium: 3% van de ADH

Sinaasappels

Sinaasappel bevat per 100 gram:

  • 48 kcal 
  • 0,8 gram eiwitten
  • 7,9 gram koolhydraten, waarvan 7,7 gram suiker
  • 1 gram vetten, waarvan 0,2 gram onverzadigd 
  • 2 gram vezels
  • Vitamine C: 73% van de ADH
  • Fosfor: 5% van de ADH
  • Kalium: 5% van de ADH
  • Magnesium: 3% van de ADH
  • Calcium: 2% van de ADH
Tip

Met het eten van één sinaasappel krijg je al gauw zo’n 90% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH) vitamine C binnen! 

Citroenen

Citroen bevat per 100 gram:

  • 36 kcal 
  • 0,8 gram eiwitten
  • 3 gram koolhydraten, waarvan 2 gram suiker
  • 0,3 gram vetten, waarvan 0,1 gram verzadigd
  • 2 gram vezels
  • Vitamine C: 57% van de ADH
  • Kalium: 6% van de ADH
  • Fosfor: 5% van de ADH
  • Magnesium: 3% van de ADH
  • Calcium: 1% van de ADH

Limoenen

Limoen bevat per 100 gram:

  • 41 kcal 
  • 0,7 gram eiwitten
  • 7,7 gram koolhydraten, waarvan 1,7 gram suiker
  • 0,2 gram vetten
  • 2,8 gram vezels
  • Vitamine C: 41% van de ADH
  • Magnesium: 4% van de ADH
  • Kalium: 3% van de ADH
  • Calcium: 3% van de ADH
    Fosfor: 3% van de ADH

Grapefruits

Grapefruit bevat per 100 gram:

  • 37 kcal
  • 0,9 gram eiwitten
  • 6,6 gram koolhydraten, waarvan 6,6 gram suiker
  • 0 gram vetten
  • 1,4 gram vezels
  • Vitamine C: 57% van de ADH
  • Kalium: 5% van de ADH
  • Calcium: 2% van de ADH
  • Fosfor: 3% van de ADH
  • Magnesium: 3% van de ADH

Gezondheidsvoordelen van citrusfruit

Citrusvruchten bieden verschillende gezondheidsvoordelen. We zetten de belangrijkste positieve eigenschappen van citrusfruit onder elkaar.

Citrusvruchten zijn rijk aan vitaminen en mineralen 

Citrusvruchten zijn rijk aan vitaminen en mineralen. Ze zijn vooral een uitstekende bron van vitamine C. Deze vitamine versterkt je immuunsysteem, doordat het de aanmaak van witte bloedcellen stimuleert. Dit type bloedcellen helpt bij het bestrijden van infecties. 

Citrusvruchten vitaminen

Ook draagt vitamine C bij aan een gezonde, elastische huid, omdat het de productie van collageen stimuleert. Dit eiwit helpt je huid te versterken. 

Daarnaast bevat citrusfruit andere belangrijke vitaminen en mineralen, zoals B-vitaminen, kalium, fosfor en magnesium. 

Wist je dat...

...vaak wordt gedacht dat het innemen van extra vitamine C verkoudheid kan voorkomen? Dat is helaas niet waar. Wel wijst onderzoek uit dat de vitamine kan bijdragen aan het verkorten van je verkoudheid. 

citrusvruchten voordelen

Citrusvruchten zijn een bron van vezels

Citrusfruit is een bron van vezels. Voedingsvezels zijn een voedingsbron voor je goede darmbacteriën en dragen zo bij aan de gezondheid van je darmen. Ook zorgen ze voor een goede vertering en gezonde stoelgang. 

Vooral sinaasappels bevatten in verhouding veel oplosbare vezels, die ook bijdragen aan het verlagen van je cholesterol. Vergeleken met andere fruitsoorten hebben citrusvruchten de unieke eigenschap dat ze meer oplosbare dan onoplosbare vezels bevatten. 

Citrusvruchten bevatten weinig calorieën

Citrusvruchten bevatten weinig calorieën, maar doordat het fruit over veel vezels en water beschikt, zorgt het toch voor een gevuld gevoel.

Op deze manier kan citrusfruit een goede bijdrage leveren aan het behouden van je gewicht of het verliezen van overtollige kilo’s.

citrusvruchten nierstenen

Kunnen de kans op nierstenen verlagen 

Uit een studie die de Amerikaanse eetgewoonten van de afgelopen 40 jaar onderzocht, blijkt dat nierstenen vaker voorkomen bij mensen die minder citrusvruchten eten. 

Er is een type niersteen dat wordt veroorzaakt door een laag gehalte citraat (citroenzuur) in je urine. Citrusvruchten kunnen het citraatgehalte in je urine verhogen, waarmee je het risico op nierstenen verlaagt

Draagt bij aan een gezond hart

Citrusvruchten bevatten plantenstoffen die kunnen bijdragen aan de gezondheid van je hart. Zo helpen de oplosbare vezels om je gezonde HDL cholesterol te verhogen en je ‘slechte’ LDL cholesterol te verlagen. 

Ook kan citrusfruit bijdragen aan het verlagen van je bloeddruk, een belangrijke risicofactor voor hartziekten. Ook het kalium in citrusvruchten kan de kans op hartziekten verlagen.

Mogelijke bijwerkingen van citrusvruchten

Het eten van citrusfruit of drinken van citrusvruchtensap kan nadelige gevolgen hebben, bijvoorbeeld wanneer je last hebt van citrusallergie of bepaalde medicijnen gebruikt. 

Citrusallergie

Je immuunsysteem verdedigt je lichaam tegen stoffen en cellen die een bedreiging kunnen vormen. Soms reageert je lichaam ook op een stofje dat geen bedreiging voor je vormt. Zo’n stofje wordt een allergeen genoemd. Als je lichaam reageert op allergenen ontstaat er een allergische reactie. 

Bij citrusallergie kun je bepaalde symptomen ervaren na het aanraken, eten of drinken van (rauwe) citrusvruchten.

De volgende symptomen kunnen optreden:

  • Tintelingen en jeuk aan je lippen, tong en keel
  • Roodheid en lichte zwelling van je lippen en tandvlees
  • Roodheid van je huid
  • Brandende huid
  • Extreme jeuk
  • Droge, schilferige huid
  • Blaren

In zeldzame, ernstige gevallen kan een allergie voor citrusfruit leiden tot een ernstige reactie genaamd anafylaxie, een levensbedreigende situatie. 

citrusvruchten zuur

Irritatie van je blaas 

Bepaalde citrusvruchten, zoals sinaasappels, grapefruits, clementines, citroenen en limoenen, bevatten zuren die je blaas kunnen irriteren.

Hierdoor kun je het gevoel hebben dat je telkens moet plassen. Ook het sap van dit fruit kan deze irritatie aan je blaas opwekken.

Grapefruit en medicijnen

Grapefruit of grapefruitsap kan de opname van bepaalde medicijnen in je darmen beïnvloeden. Een chemisch stofje uit de grapefruit bindt zich aan een bepaald enzym in je darm, dat normaal gesproken voorkomt dat je te veel medicatie opneemt. Daardoor kan het eten van grapefruit zorgen voor een te hoge opname van medicijnen. 

Tip

Gebruik je medicijnen, zoals statines, calciumkanaalblokkers en benzodiazepinen? Vraag dan aan je huisarts of de werking hiervan kan worden beïnvloed door het eten van grapefruit of het drinken van grapefruitsap. 

Bericht bewaren
Beoordeel
Diëtist Fleur Lassche

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant

Alles over voedselallergieën

Voedselallergieë­n­, voedselovergevoel­i­g­h­e­d­e­n en intoleranties wat zijn het en hoe herken je ze?

“Wij zijn een keuken, geen ziekenhuis”. Op de BBC Good Food Show opperde Raymond Blanc, een Franse Chef, dat het momente...

Ashwagandha: de 7 voordelen en risico's op een rij

Ashwagandha: de 7 voordelen en risico's op een rij

Een plant die goed is tegen stress, hartproblemen kan verminderen, je bloedsuikerspiegel verlaagt en de kans op kanker v...

Histamine: wat is het en war is een histamine-intolerantie?

Histamine: Functie, Histamine Intolerantie en Anti Histamine

Histamine is een chemische stof met verschillende belangrijke functies. Je vindt deze stof in voedsel, maar je maakt het...

Melatonine bijwerkingen op korte en lange termijn

Melatonine bijwerkingen op korte en lange termijn

Er zijn vele wetenschappelijke onderzoeken gedaan naar de bijwerkingen van melatonine, zowel op de korte als de lange te...

Granaatappelpitjes: de gezondheidsvoordelen op een rij

Granaatappelpitje­s­: de gezondheidsvoorde­l­e­n op een rij

Granaatappelpitjes zijn een bron van antioxidanten, gezonde vitaminen en goede mineralen. Het is dus niet voor niets dat...

Toon meer (352)