Opgeblazen buik en winderigheid na het eten? Voorkomen en genezen

Heb je vaak last van een opgeblazen gevoel na het eten? Is je buik opgezet en wil je het liefst een paar knopen losmaken en even gaan liggen? 

Het is natuurlijk niet prettig of zelfs ongemakkelijk als je buitenshuis een etentje hebt en last hebt van een opgeblazen gevoel en/of winderigheid. Veel mensen blijken hier last van te hebben, maar het is een onderwerp waar nog steeds niet makkelijk over gesproken wordt. 

In dit artikel bespreken we wat er gebeurt in je maag en darmen waardoor je deze klachten kan krijgen. Ook kijken we welke rol bepaald voedsel hierbij speelt en bieden we je mogelijke oplossingen voor dit probleem.

Opgeblazen buik bij vrouw

Hoe werkt het maag-darmstelsel?

Je maag-darmstelsel wordt ook wel het digestieve systeem of gastro-intestinale stelsel genoemd. Het zorgt voor de vertering en opname van voedingstoffen in je lichaam.

Organen als je mond, slokdarm, slokdarmhoofd, maag, darmen, alvleesklier, lever en galblaas spelen bij dit proces een rol.

Je spijsverteringsstelsel heeft als taak het verkleinen van je voedsel door te kauwen, kneden en mengen. Dit met behulp van ondere andere enzymen uit lichaamssappen.

Verder geeft het de voedingstoffen af aan het bloed (door je darmwand heen), zorgt je lever met behulp van gal voor het afscheiden van afvalstoffen en komt het niet-verteerde voedsel uiteindelijk in je ontlasting terecht.

Je dunne darm kan wel 6 tot 7 meter lang zijn. De lengte van je dikke darm is ongeveer 1 meter.

Wist je dat...

...je zonder darmflora niet kan overleven? Darmflora is een verzamelnaam voor alle bacteriën die in de holtes van je darmen leven. Ze zorgen ervoor dat stoffen afgebroken worden en zo makkelijker op te nemen zijn door je lichaam.

Opgeblazen gevoel in de buik en bij winderigheid

Wat gebeurt er in je buik bij een opgeblazen gevoel en winderigheid?

Winderigheid wordt ook wel flatulentie genoemd. Bij het produceren van winden ontsnapt er gas uit je maag-darmkanaal. Het grootste gedeelte, namelijk 99%, is reukloos.

Slechts 1% zorgt voor een onaangename geur. Dit zijn met name zwavelverbindingen.

Gemiddeld laat een mens 14 tot 25 winden per etmaal. We zien geen verschil hierin tussen mannen en vrouwen.

Naarmate je ouder wordt, wordt je verteringsproces minder goed ondersteund door de afname van spijsverteringsappen. Daardoor ga je meer winden produceren.

Winderigheid gaat vaak gepaard met een opgeblazen of vol gevoel. Je krijgt last van een opgezette en onrustige buik. Soms krijg je ook last van kramp of oprispingen, verstopping of juist diarree.

Het is niet zo dat er ook daadwerkelijk meer lucht in je darmen zit op deze momenten; het is meer dat de gassen zich dan voornamelijk vertraagd bewegen in je darm.

Wist je dat...

...je last hebt van winderigheid als je meer dan 25 winden per etmaal produceert.

Opgeblazen buik oorzaken en behandeling

Oorzaken en behandeling van de klachten

Er is niet altijd een oorzaak te vinden voor een opgeblazen buik en winderigheid. Wel kun je zelf uitzoeken of je minder last krijgt als je bepaalde voeding of leefgewoontes vermijdt of juist gaat inzetten.

Wat sowieso handig is, is om met je klachten naar de huisarts te gaan.

Je arts zal onderzoeken waar en wanneer je last hebt en kan je eventueel doorverwijzen voor een fecesonderzoek (ontlastingsonderzoek).

Daarbij wordt onder andere uitgesloten of je bijvoorbeeld last hebt van parasieten, schadelijke bacteriën, schimmels of virussen. Je kunt ook last hebben van verstoringen van je darmen zoals verklevingen, cysten, poliepen of zweren.

Als je klachten verergeren kan er sprake zijn van het prikkelbare darm syndroom. Zo'n 10% van de Nederlanders ondervindt klachten van deze aard.

Ook de ziekte van Crohn is een hardnekkige ziekte van het spijsverteringskanaal. Zo'n 20.000 Nederlanders kampen hiermee. Ten slotte bestaat er in het ergste geval de kans op (dikke)darmkanker. Nederland telt ongeveer 60.000 patiënten.

Maar schiet niet gelijk in de stress (is ook niet goed voor je darmen)! In de meeste gevallen zijn de oorzaken makkelijker te achterhalen en te behandelen.

Wennen aan vezels

De meeste gasvorming, wat dus het opgeblazen gevoel geeft, wordt veroorzaakt door je darmflora. Darmflora is een verzamelnaam voor alle micro-organismen (waaronder bacteriën) die leven in je darmen.

Deze micro-organismen fermenteren voornamelijk vezels. Als je meer vezels eet dan normaal, kan dit dan ook wat meer gasvorming veroorzaken.

Dit is echter vaak tijdelijk en naarmate je lichaam went aan een (hogere) vezelinname zal de gasvorming op den duur verdwijnen. Het eten van vezels is cruciaal voor een goede darmfunctie en een gezonde darmflora.

Wist je dat...

...vegetariërs over het algemeen meer winden laten? Dit komt omdat plantaardig voedsel minder snel wordt verteerd dan dierlijk voedsel.

Oorzaken van een opgeblazen buik en/of winderigheid

Er kunnen veel oorzaken zijn van een opgeblazen gevoel en/ of winderigheid. Wij zetten de meest voorkomende oorzaken van een opgeblazen buik op een rij:

  • Antibiotica Het gebruik van antibiotica tast de darmflora aan. Daarnaast kunnen pijnstillers bijwerkingen hebben.
  • Een slecht functionerende peristaltiek Dit betekent dat het knijpende voortbewegen van je darmen (dat ervoor zorgt dat het voedsel vooruitkomt in je darm) verstoord is. Als het bijvoorbeeld te snel gaat, krijg je last van diarree. Te traag kan voor verstopping (obstipatie) zorgen.
  • Een gebrek aan voldoende beweging Lichaamsbeweging stimuleert de beweging van je darm. Het masseert en doorbloed je darmen.
  • Stress en spanning Onder invloed van stress word je lijf in staat van paraatheid gesteld en word er bloed onttrokken aan de spijsverteringsorganen. Daardoor komt het hele systeem plat te liggen.
  • Zwangerschap Tijdens de zwangerschap verandert de hormoonhuishouding en is er minder ruimte in de buikholte.
  • Overgang Tijdens de overgang maak je meer van het hormoon progesteron aan. Je darmen worden slapper en er worden minder spijsverteringssappen aangemaakt. Ook houd je in de overgang meer vocht vast, wat kan leiden tot een opgeblazen gevoel.
  • Strakke kleding Leuk zo'n skinny jeans, maar strakke kleding is niet bevorderend voor de doorbloeding. Corrigerend ondergoed bijvoorbeeld kan er zelfs voor zorgen dat het maagzuur naar boven wordt gestuwd.
  • Roken Je slikt hierbij veel lucht in en het kan leiden tot ontstekingen van de maagwand.
De invloed van voeding vitamine K

De invloed van voeding

Vitamine K

Vitamine K is essentieel voor een goede darmflora. Je lichaam maakt deze vitamine zelf aan, maar je kunt het ook halen uit groene bladgroenten, eieren, fruit en granen.

Opgeblazen gevoel en de invloed van voedingsvezels

Voedingsvezels

Het eten van voeding met voldoende vezels bevordert je spijsverteringssysteem. Vezels zitten in groenten en fruit, maar ook in peulvruchten, noten, zaden en zilvervliesrijst.

Zorg er bij de opname van (extra) vezels altijd voor dat je voldoende drinkt. 's Morgens eerst een glas lauw water drinken is overigens erg goed. Salie-thee werkt bevorderend voor je darmen.

De invloed van goede vetten bij winderigheid en opgeblazen buik

Vetten

Goede verzadigende vetten 'smeren' je darmwanden, dus eet gerust vette vis, kokosolie, olijfolie en roomboter. En met name lijnzaadolie beschermt je darmwand.

Laat een vette hap zoveel mogelijk staan als je vaker last hebt van een opgeblazen gevoel. Te veel vet voedsel kan namelijk juist zorgen voor flatulentie.

De invloed van voeding eetmomenten

Eetmomenten

Zorg er voor dat je vlak voor het slapengaan niet (te veel) eet. Vermijd te machtig, te vet (ongehard vet wel te verstaan) en te pittig gekruid eten.

Neem de tijd voor je eten. Probeer goed te kauwen en niet te druk te praten.

Een lege darm kan leiden tot gasvorming in je darmen, dus het eten van meerdere kleine porties verspreid over de dag kan helpen.

De invloed van voeding gaststimulerende voedigsmiddelen

Gas-stimulerende voedingsmiddelen

Producten als uien, bonen, pruimen en eieren zijn erg gezond, maar kun je wellicht beter eten als je lekker thuisblijft die avond.

Zuivel kan bij sommige mensen ook verkeerd vallen. Vermijd ook koolzuurhoudende dranken.

Overmatig alcoholgebruik en koffie tasten het slijmvlies in je maag en darmen aan en verstoren je darmflora.

Regelmatig kauwgom kauwen zorgt ervoor dat je veel lucht naar binnen hapt. Dit zal dan weer een weg naar buiten moeten vinden.

Het FODMAP-dieet

Als je gediagnosticeerd bent met het Prikkelbaar Darm Syndroom (PDS) is de kans groot dat je regelmatig last hebt van een opgeblazen gevoel.

Dit kan komen doordat je lichaam moeite heeft met het verteren van specifieke voedingsstoffen die hoog zijn in zogenoemde FODMAP's (Fermenteerbare Oligosachariden, Disachariden, Monosachariden en Polyolen).

Heb je PMS, dan kunnen FODMAP's lastig worden opgenomen in je dunne darm, waardoor ze in je dikke darm terechtkomen. Hier worden ze door bacteriën gefermenteerd en ontstaat  gasvorming.

Welke koolhydraten (FODMAP's) de gasvorming veroorzaken verschilt per persoon. Het FODMAP-dieet kan je helpen om te achterhalen voor welke koolhydraten je gevoelig bent.

Wanneer je eet volgens het FODMAP-dieet beperk je je tot voedingsmiddelen die laag zijn in koolhydraten, waarna je producten met een hoog koolhydraatgehalte aan je eetpatroon toevoegt. Hierdoor kun je achterhalen welke voedingsstoffen je klachten veroorzaken.

Wat kun je nog meer doen?

Om een opgeblazen gevoel en winderigheid te voorkomen kun je eventueel probiotica gebruiken, zoals kefir. Ook zouden vlozaadschillen (ja, je leest het goed) wonderen verrichten voor je maag.

Maak na het eten een wandeling, dat is goed voor je spijsvertering. Je kunt ook je buik masseren met je handen of 'borstelen', dit stimuleert je doorbloeding en bereikt je meridianen.

Een warme kruik of een lekker bad werkt ook ontspannend. Gebruik geen laxeermiddelen; hiervan worden je darmen lui.

Tip

Als je zwanger bent of in de overgang zit, kun je ook bekkenbodem-versterkende oefeningen doen. Hierdoor laat je minder makkelijk lucht ontsnappen.

Bericht bewaren
Beoordeel

Bronnen

Martini Ziekenhuis (link)

Gezondeten.nl Voedingswetenschapper Julia Haarhuis

Nieuwsgierig naar meer informatie over dit onderwerp?

Stel dan je vraag gratis en eenvoudig aan één van onze deskundigen hier!

Mogelijk ook interessant om te weten

Pittig eten gezond of ongezond?

Pittig eten, ongezond of juist onwijs gezond?

In de westerse wereld worden weinig pikante kruiden en specerijen gebruikt. Wanneer je dan toch in aanraking komen met p...

passageklachten doordat eten niet goed zakt in de slokdarm

Eten zakt niet goed, het gevoel dat eten blijft hangen

"Mijn eten zakt niet goed". Komt dit jou bekend voor? Heb je het gevoel dat het voedsel dat je nuttigt blijft hangen ach...

Buikpijn bij ijs

Buikpijn na het eten van ijs; hoe kan dat?

In de zomer heb je wel eens behoefte aan een verkoelende traktatie. Gelukkig staan er voldoende ijskraampjes aan het str...

Licht verteerbaar eten, alle voor- en nadelen op een rij!

Licht verteerbaar eten, alle voor- en nadelen op een rij!

Steeds meer mensen eten licht verteerbaar eten, omdat dit gezonder zou zijn voor je darmen en je lichaam. Maar is dit oo...

Alles over vezels

Vezels, een een onmisbaar onderdeel van het dieet?

Je leert van jongs af aan dat vezels goed zijn voor je buik. Als je moeilijk naar de wc kan, luidt het advies om een ext...

Toon meer (317)
Volg ons